Zondag,
4 september, G.J. Westerveld, Antoniuskerk
Het was geen leuke tijd waarin Jezus leefde. Het land was bezet door de
Romeinen en de leiders van het volk heulden met de bezetter. De aanleg van allerlei
grote projecten in het land waar de joodse inwoners niets mee te maken wilden
hebben werden betaald uit de belastingen die vooral werden opgebracht door de
boeren die in grote armoede kwamen. Mensen probeerden aan de ellende te ontkomen
en ze trokken de woestijn in; waar de bezetters liever niet kwamen ze wilden
niets meer met het gewone leven te maken hebben Ze leefden van wat de woestijn
opbrengt; tot dat de dag van de bevrijding zou komen….. Bij deze kring van wereldmijders
hoort ook Johannes de doper…. Er zijn ook mensen die met geweld in hun land
weer orde op zaken willen stellen: ze voeren in de bergen en op het platteland
een guerrilla tegen de Romeinse soldaten die ze pakken waar ze kunnen: Wij noemen
zulke mensen tegenwoordig terroristen… Ze zijn ook in het gezelschap van Jezus
leerlingen; een van heeft de bij naam Simon de Zeloot, Ijveraar. En misschien
was Simon Petrus er ook wel een; want hij draagt in de hof van Olijven een zwaard
en slaat daarmee de knecht van de hogepriester het oor af….. Jezus kiest voor
een alternatief: we zouden kunnen zeggen: hij ziet een derde weg: tussen de
vlucht en het geweld…. Hordes mensen komen naar hem luisteren, tot in 2005 willen
ze iets van Hem horen waarmee ze verder kunnen; waarvan je opknapt, beter wordt….
Jezus zoekt een plek waar iedereen Hem kan horen en zien en dan gaat Hij zitten….
Mattheus, net als Jezus zelf een jood vertelt met deze woorden meer dan wij
er misschien in horen: De berg is de plaats voor de verschijning van de Eeuwige;
denk maar aan Mozes die op de berg de stenen tafels van God ontvangt en het
volk leert. Op de berg Sion staat de tempel: de woonplaats van de Allerhoogste
in het midden van Zijn volk. Jezus wordt geschilderd als een nieuwe Mozes die
het nieuwe Godsvolk toespreekt dat luistert; zoals wij vanmorgen hebben geluisterd
naar de stem van de Heer die naklinkt in de woorden die Mattheus heeft opgetekend……
Tegen ons mensen in Utrecht in het jaar 2005 spreekt dezelfde Heer die leeft
van het verlangen dat deze wereld opknapt; een plek wordt waar ieder mens veilig
is, waar te eten is voor iedereen , waar niemand voortijdig dood gaat…. Acht
keer klinkt er vandaag: Gelukkig…. Gelukkig die arm van geest is. Misschien
mag je vandaag zeggen: gelukkig jij die open en onbevangen leeft; die kan geven
zonder de verwachting dat je iets terug moet krijgen en je niet gekleineerd
voelt als een ander jou iets geeft die niet van de kook raakt als je iets moet
inleveren voor een ander Gelukkig die treuren: wat een voorrecht dat je je niet
schaamt voor je verdriet je kan erkennen dat in jouw leven niet alles goed is
gegaan en je kan toegeven dat jij ook schuldig bent aan het onrecht dat in onze
wereld gebeurt Gelukkig de zachtmoedigen; wat een mazzel dat jij je leven niet
hebt gepantserd omdat je binnenkant zo sterk is dat je niet meeroept om een
sterke man die orde op zaken stelt en niet gelooft in het recht van de sterkste:
Jezus gelooft dat deze mensen toekomst hebben Gelukkig die hongeren en dorsten
naar gerechtigheid. Vandaag zou je het misschien zo zeggen je mag blij zijn
dat je een knagend besef hebt van de honger van mensen in onze wereld en dat
je wakker ligt van de ellende die je door de krant en de televisie bij je komt.
Wees blij dat je geen vrede hebt met ieder voor zich en God voor ons allen…
Jezus zegt: Gelukkig de zuiveren van hart : mensen die het goede doen zonder
bijbedoelingen komen bij wat leven is Jezus prijst gelukkig degenen die vrede
brengen: hoor het als een aanmoediging om vol te houden als je niet gewend wil
raken aan een wereld waar mensen met wapentuig de dienst uitmaken blijf bij
je weigering mensen in vijanden en vrienden te verdelen Jezus zegt tegen zijn
luisteraars Gelukkig die worden vervolgd om de gerechtigheid. Wees maar blij
dat ze je verwijten dat je niet met beide benen op de grond staat; laat je niet
van de kook brengen als ze je idealen wel mooi maar onhaalbaar noemen. en daarom
je nawijzen en je links laten liggen…. Als ik hoor wie gelukkig worden genoemd
en wie in de ogen van Jezus burgers van het Koninkrijk van God zijn dan is het
een gezelschap van mensen die niet in de pas lopen met wat normaal is. Wie het
evangelie leest ontdekt hoe Jezus zelf het profiel van de zaligsprekingen waarmaakt
en steeds lees je dat Hij mensen op de been helpt verder helpt; opknapt en hun
geluk is…. Bij bekende verhalen als deze zuchten wij al bij voorbaat ja, dat
willen wij ook wel, maar we weten intussen hoe het met ons mensen gaat; we hebben
het wel gezien…..je hoeft ons niks meer te vertellen…. In de kerk van onze dagen
proef je soms die sfeer van gelatenheid: we hebben het geprobeerd een nieuwe
generatie heeft afgehaakt De tijd van de kerk is voorbij; we wachten nu maar
af, want wat kunnen wij, kleine groep waarvan velen zich elke dag moeten verzetten
tegen de slijtage van hun lijf….. In het voorjaar werden velen verrast toen
er containers op het kerkplein werden gezet en de kerk in de steigers werd gezet:
Ook mensen in de buurt reageerden verrast: de kerk bestaat nog ook al; weten
ze vaak niet wat er gebeurt …… Het was in de afgelopen maanden een genot om
te zien hoe onder de handen van de werklui het dak de muren en de ramen opknapten….
In de afgelopen dagen mocht ik het in Roemenië zien in de parochie van vader
Mihai die, na twalf jaar ploeteren, geld bij elkaar schrapen praten en bidden
en tegenslag een kinderhuis heeft gebouwd waar iedereen naar kijkt met het gevoel
dat kan dus ook; waar de mensen trots op zijn: dat is onze kerk die heeft wat
te zeggen….. Wij zelf moeten als gelovigen bij tijden een opknap beurt ondergaan:
zodat wij aan de woorden van Jezus, het evangelie, geloof hechten door dat we
het zelf gaan doen de kans geven aan wat Hij zegt om in ons te werken: wij ons
laten bewerken. We beginnen aan een nieuw werkseizoen: en je ziet om je heen
dat er nog van alles valt op te knappen en schoon te maken; dat geeft een hoop
zorg maar ik weet ook dat er mensen zijn die dat met plezier doen… Behalve een
hoop practisch werk rond een gebouw weten we dat we als gelovigen voor een andere
taak staan: Dit huis is ons leerhuis, ons bidhuis onze werkplaats om geschoold
te worden voor het werk waarvoor de Schepper zijn mensen vraagt te leven: de
droom van het koninkrijk van de hemel: een wereld waarin niemand hoeft huilen,
niemand bedreigd wordt niemand honger heeft; waar iedereen in vrede leeft een
wereld waar iedereen gelukt……. En weet ook: dat hoe klein wij zijn er met hoop
en verwachting naar ons gekeken wordt: wat wij doen met onze moslimburen, met
de mensen langs de straat. Daarvoor geeft Jezus ons vandaag weer zijn raad mee:
kijk, zo zit je op de goede weg: gelukkig die en dan vult Hij in….: Ik wens
ons de moed toe dat we ons doen en laten, ons leven, steeds weer afstemmen op
wat Hij ons voorhoudt.. Ik hoop dat wij zelf ook iets mogen ervaren van wat
mensen over hun beleefde geloof hebben gezegd en geschreven: dat God, Jezus
Christus en Zijn woord, ons meer mens maakt je leven er van opknapt….Ik wens
u vrede en alle goeds