Zondag,
30 januari, G.J. Westerveld, Antoniuskerk
Afgelopen zondag hoorden we hoe Jezus vissers vraagt zijn leerlingen te
worden: om als vissers van mensen te gaan werken. Daarna wordt in een paar regels
verteld dat Jezus in Galilea rondreist langs de dorpen en steden waar door zijn
toedoen verlamde, blinde en zieke mensen worden genezen en dat een horde mensen
uit het hele land achter hem aan trekt….. Als Mattheus vertelt dat Jezus “de
berg” opgaat worden zijn eerste joodse luisteraars herinnerd aan een berg waarop
geschiedenis is gemaakt: de Horeb of Sinai Toen Mozes de schapen van zijn schoonvader
hoedde openbaarde in een brandende braambos zich aan hem de God van zijn voorvaderen
Abraham, Isaak en Jacob met de Naam: Ik ben die Ik ben Mozes kreeg daar de opdracht
waardoor wij hem zijn blijven kennen: om terug te keren naar Egypte en zijn
landgenoten weg te halen uit de slavernij van farao. Mozes kwam met het volk
terug op de berg terug en daar sprak toen de Allerhoogste opnieuw: In de wolk
op de berg sloot Hij een verbond met Mozes en het volk Mozes gaf de woorden
door in een rede die als een grondwet in twee stenen werd gegrift. De tien woorden
of raadgevingen zijn het richtsnoer voor het leven van het volk….. Op de berg
begon de geschiedenis van Israel, het volk van God….. Voor de gemeente van Mattheus
is het rijk der Hemelen begonnen toen Jezus de berg opging en zijn leerlingen
toesprak zijn troontrede, of state of the Union….. Als een nieuwe Mozes proclameert
Jezus de komst van het Rijk der hemelen; Net zoals van de tien woorden van Mozes
kan je van de zaligsprekingen, zoals deze regels in de volksmond heten niet
zeggen dat het eisen zijn; dat het moet. Je hoeft niks van God en je moet ook
niks van Jezus in het evangelie: we zijn vrij om te doen en te laten wat we
willen; maar als je werkelijk gelukkig wilt zijn, als je het leven zoekt …..luister
dan naar wat de Heer te zeggen heeft In wat Jezus op de berg zegt hoor je de
woorden van de profeten meeklinken over een nieuwe wereld waarin God de mensen
is gekomen…. Denk aan wat Jesaja zegt: klim op de berg vreugdebode en zie: hier
is je God, armen horen een blijde bood er komt een einde aan het lijden van
het volk…. Als je de regels nog eens goed leest hoor je over de omgekeerde wereld
van die ons vaak wordt voorgehouden en staat haaks op wat ons vaak wordt geleerd
over wat leven is…. Je leest dingen waar wij vaak niet aanwillen…... Alles wat
wij belachelijk noemen en alles waar wij ons voor willen hoeden heeft blijkbaar
Gods voorkeur: gelukkig die arm van geest zijn, en zij die verdriet hebben…..
Misschien zouden we nog iets positiefs kunnen zien in zachtheid,barmhartigheid
en zuiverheid als deugden in een samenleving waarin steeds minder wordt getolereerd,
Maar we zijn er ook niet beducht voor dat Jezus een berusting verkondigt in
een samenleving waarin allerlei soorten van geweld de dienst uit maken? Leven
is er bij Jezus voor de mensen die niet meedoen aan de waan van de dag: toekomst
hebben degenen die zichzelf niet groot maken voor hen die weten van de Schepper
die ons de adem en de hartslag van het leven geeft: gelukkig die arm zijn van
geest: want van hun is het koninkrijk der hemelen, andere woorden voor de Naam
van de Allerhoogste… Jezus houdt zijn leerlingen voor dat God iets heeft met
de mensen die zich bezorgd maken; die nog voelen wat mensen te kort komen: gelukkig
die verdriet hebben. God heeft iets met de mensen die open en onbevangen leven
en daardoor ook zo kwetsbaar zijn en steeds weer klappen krijgen; Toekomst is
er voor die mensen die niet mee zingen in het koor van stemmen: dat je zegt
dat je tegenwoordig niet meer op straat kan komen mensen die door wat ze zeggen
en doen ontwapenend in hun omgeving zijn: gelukkig die zachtmoedig zijn want
zij zullen het land erven…. Op de goede weg zitten de mensen die zich niet kunnen
neerleggen bij het geweld waarmee mensen elkaar te lijf gaan en de keel afsnijden…..
Ik denk dan vandaag aan de mensen die via Memisa ons vragen te helpen op Haiti,
een land dat straatarm is en een volk dat verscheurd is door haat en geweld
om de gezondheid van kinderen, een nieuwe generatie te beschermen. Het gaat
het niet alleen om degenen die zich verder weg inspannen voor een einde aan
de oorlogen en spanningen; het gaat ook over de mensen die zich in onze families,
onze parochie onze wijk, ons werk, onze opleiding inspannen voor rechtvaardigheid
en vrede: gelukkig die hongeren en dorsten naar gerechtigheid. Toekomst is er
voor al die mensen die hun hart laten spreken voor de mensen die schadelijk
zijn voor het wereldje van de economie en het geld vreemdelingen, mensen met
een uitkering, ouden van dagen en mensen gelukkig de barmhartigen: zij zullen
barmhartigheid ondervinden En de mensen die geen geheime agenda hebben bij wie
geen dubbele bodem zit in wat ze doen: die de zuiveren van hart heten, zullen
God zien De zaligsprekingen zou je de hints van de Heer kunnen noemen uit zijn
ervaring van het leven dat doorgaat ….. Vaak vragen we ons af waarvoor je je
inspant: hoe vaak lijken dingen die we doen al in onze handen af te breken;
je hebt het gevoel dat niemand op je zit te wachten….. Jezus eerste leerlingen
hebben ook al deze ervaring: dat het leven in de stijl van Jezus je niet in
dank wordt afgenomen: Jezus is er zelf ook op een beestachtige manier aan gestorven….
Maar zij hebben na zijn dood, met Pasen in Jeruzalem meer gezien Hij is toen
zelf het koninkrijk waarvan Hij sprak binnengegaan. Dat geeft hun vertrouwen
in wat ze doen: met Hem zit je op de goede weg: Gelukkig als ze jullie uitschelden
en vervolgen vanwege Mij…… Ik wens ons toe dat de woorden van de Heer ons bezielen
en wij leven voor Zijn droom: een wereld waarin God zelf met ons meegaat en
bij ons mensen woont….