Zondag
26 september 2004, G.J. Westerveld, Antoniuskerk
De gelijkenis van vandaag tekent twee mensen uit een rijke gekleed in een
pak van de fijnste stof die met een horde vrienden die elke dag feest viert
en voor de deur van zijn huis een arme met een lijf dat overdekt met builen
en wonden die niet kracht heeft om de honden weg te jagen die voor hem het eten
wegpikken dat door de rijke bij het vuil is gezet Die beesten likken zijn wonden…..
En dan sterven de rijke en Lazarus en het lijkt er op dat de rollen worden omgedraaid:
Lazarus komt in de hemel en de rijke man brandt in de hel…… Daar blijkt de naam
van de arme waar te zijn: God helpt –Lazarus De arme zit op Abrahams schoot;
een beeld voor de geborgenheid die mensen vinden bij de God die in geen enkele
voorstelling te vatten is…. De God van Israel, waarover de oude profeten van
het volk steeds hebben gesproken laat arme mensen niet verdwijnen Hij neemt
de arme op in zijn eigen schoot….. De rijke man verdwijnt in het vuur te verdwijnen…..
Die rijke man heeft blijkbaar niks geleerd: als je hoort wat hij naar Abraham
in de hemel roept hij is zelf nog steeds de belangrijkste; Laat Lazarus komen
om zijn dorst te lessen, Zo commandeerde hij bij leven ook zijn personeel Het
antwoord van Abraham is ook duidelijk: hij heeft zijn deel gehad en nu is het
goede leven voor de arme en er is geen verbinding tussen hemel en hel mogelijk….
De rijke probeert het nog een keer: laat Lazarus zijn familie waarschuwen….
Abraham antwoordt dat het niet nodig is: mensen hebben genoeg de wet en de Profeten
ze kunnen weten hoe ze moeten leven. Abraham kent ze en weet dat het geloof
van mensen in wonderen ook niet zo groot is : dat een dode die terugkeert hun
leven zal veranderen…. Met het verhaal wordt niet de rijkdom van mensen aangeklaagd;
maar de onverschilligheid van mensen met geld, macht en invloed,,,, Het verhaal
van Jezus houdt ook onze wereld anno 2004 voor het licht We steken als het rijke
Westen met ons allen miljoenen dollars en Euro’s in de strijd tegen de terreur
en de beveiliging van ons land maar geld voor hulp aan een miljoen Afrikanen
die van hun akkers en weidegrond zijn gejaagd is er niet……. Je hoeft nog geen
dag naar het oosten of het zuiden te reizen en je komt in streken waar de meeste
mensen niet zeker zijn van de gewone dingen voor de volgende dag….. Zulke scheve
verhoudingen schijnen ons in Europa niet te deren: we kunnen blijkbaar als de
rijke man in het verhaal van Jezus heel goed leven met de arme voor de deur….
Wij rekenen onszelf misschien niet tot de rijken maar we horen op aarde door
de plaats in dit land bij de rijken waar een massa mensen niet weet of ze morgen
te eten heeft voor zichzelf en hun kinderen Wij willen ons misschien niet vergelijken
met de rijke uit het verhaal want we kunnen niet elke dag uitbundig feest vieren,
daar hebben we het geld niet voor.. Maar, ik denk dat de meesten van ons zich
geen zorgen hoeven te maken over het huis , de kleren, het eten en drinken of
het betalen van de dokter en het ziekenhuis….. . De meesten van ons gaan ook
om met mensen die het redelijk goed gaat: en zo kan je van elkaar, in de kleine
kring, het gevoel krijgen dat het goed gaat.. En als je niet goed oplet overkomt
je het gewoon dat je andere mensen die minder geluk hebben niet meer ziet, ruikt
of hoort…… We worden er hier vanmorgen door het evangelie aan herinnerd dat
er nog steeds armen zijn waar je niet om heen kan als je echt wil leven……. Het
verhaal wil ons geen schuldgevoel aanpraten en het evangelie heeft zeker niet
de bedoeling ons met een gevoel van machteloosheid te laten zitten. Je hoeft
de last van de wereld niet alleen dragen; voor de oplossing van de grote vragen
en problemen van armoede zijn de beslissingen en stappen van grote groepen nodig
die vaak in kleine kring zijn begonnen Als ik het evangelie een beetje begrijp
gaat het om onze verantwoordelijkheid ; dat leven niet zit in de omgang met
ons eigen soort, in het zoeken van ons eigen plezier; in de familie, in de parochie
of met wie je wil omgaan…. Jezus zegt hetzelfde als wat Amos eeuwen voor hem
in Samaria tegen de mensen met veel geld en macht die daar aan de touwtjes trokken:
zij zijn de eersten die in ballingschap gaan….. We worden gewezen op de wereld
om ons heen; hoe is die op zoveel plaatsen niet de aarde zoals God haar bedoeld
heeft….. Ook wij weten door de verhalen van de Schrift en de profeten door alles
wat ons over de schepper is verteld hoe ons het leven gegeven is om de aarde
als Gods paradijs te onderhouden Die oude verhalen zijn voor ons als mensen
die sinds de doop naar Jezus Christus genoemd zijn een spiegel waarin ons zelf
kunnen zien en ontdekken wat ons te doen staat…. Soms zie je iets gebeuren dat
lijkt op het begin van het paradijs zoals misschien afgelopen zondag in de tuin
van deze kerk met mensen uit de buurt die met elkaar genieten en praten; die
vreemd waren voor elkaar en elkaar op straat gaan groeten ‘ en naar elkaar gaan
vragen……