TEKSTEN GOEDE WEEK, Antoniuskerk, G.J. Westerveld

Palmpasen
Veertig dagen lang bereiden wij ons voor op het paasfeest: Het einde van de weg naar Pasen is nu in zicht! Een lange weg brengt de leerlingen van de Heer voor de poorten van Jeruzalem: de stad van de tempel waar God zich aan zijn volk bekend maakt…. Hier zullen we God zien: Jezus Christus die wordt toegejuicht als de bevrijders van zijn volk; de nieuwe koning die een einde maakt aan de barbaarsheid die het leven van mens onmogelijk maakt… Hier zullen we God zien: een mens die gehoorzaam is aan de stem van God ten dode toe……. We zien Hem gevangen genomen en gemarteld en zonder verweer sterft Hij: terwijl Hij met ontelbare mensen roept om God…… Wie hier blijft ziet hoe God deze Mens, Zijn Kind, bij Zich opneemt en door de dood heen haalt…… Vandaag zien wij Jezus Jeruzalem binnenrijden op een ezel…. Niet op het oorlogsdier van de Romeinen maar op een dier dat het beeld is van zachtmoedigheid en dienst baarheid… Wie Hem zien herkenen in Hem het beeld van de grote koningen van het volk die in hun dagen vrede en welvaart brachten….. Zo wordt Jezus onthaald: de loper gaat voor hem uit: ze leggen hun mantels op de weg die hij zal gaan… De mensen scheuren de takken van de bomen om een groen tapijt te leggen voor de vorst en om Hem toe te zwaaien. Daarvoor dragen wij de groene palmtakken… Dat groen van het feest steken we straks in onze huizen achter het kruis: want in Jeruzalem gaat de weg naar het kruis Achter ons kruis, de paal van de dood, wijst het groen naar het leven…… De dood heeft niet het laatste woord….. Er wordt in Jeruzalen geroepen en door ons gezongen Hosanna gezegend is Hij die komt in de naam van de Heer…. Help ons, God met deze koning in uw Naam Hier is de man die de profeten hebben verwacht en Israel zal bevrijden: Jezus is de verwachte Messias, die de dromen van vrijheid van Godswege zal waarmaken: …. Met Jezus komt Gods koninkrijk in Jeruzalem : een ongeregelde troep van de mensen die weten dat ze kwetsbaar zijn; die elkaar hoog hebben, die elkaar nieuwe kansen geven; die lief en leed, hun voedsel en drank hun kennis en kracht delen….. In Jeruzalem zijn beide koninkrijken: met paarden en met een ezel…. Later vertelt Marcus ons nog dat Jezus over de stad huilt omdat hij ziet hoe de koning te paard de stad tot de ondergang brengt: heerszucht en hebzucht doden het leven….. Ik wens ons toe dat we vandaag de koning op de ezel durven volgen, dat drukken we dadelijk ook uit door op te staan en met onze palmtakken in processie te lopen en de ikoon van de Heer inhalen en begroeten, die is Dienende Liefde tot in de dood……

Boeteviering
Ons christelijk leven houdt vaak op als we uit de kerk lopen; als je kijkt hoe we oordelen over een ander zonder oog voor de gebreken in onszelf. We zijn mensen die vaak op onze rechten staan en onze plichten tegenover anderen verzaken…. Hier zijn wij omdat we weten van ons gebrek aan inzet voor onze vriendschap; en ons gebrek aan aandacht, zorg en tederheid. Hier zijn wij om voor God uit te spreken dat wij de vrede in het groot en in het klein hebben geschonden hier we spreken uit dat we op mensen neerzien ons eigen inzicht koesteren en verzoening onmogelijk maakt. Hier belijden wij voor God onze zonden, bidden God om vergeving…. Hier horen wij door de mond van Jezus Christus hoe Hij ons oproept tot een leven van dienst aan elkaar Wij hebben de opdracht om ons in te zetten voor het behoud van het leven: zout zullen we zijn… We zijn geroepen om er te zijn tot behoud van mensen: wij zijn christen, volgeling van Jezus Christus met het oog op het leven van mensen op aarde: we zijn verantwoordelijk voor de schepping: voor vrede en rechtvaardigheid: dat mensen tot hun recht komen is onze taak en onze zorg.….. Van Petrus krijgen we de goede raad mee hoe we zullen leven als christenen: zoals de Heer zelf: vaak tegen de mode van de tijd: niet eerst ik, maar eerst de ander; niet mijn recht maar de eer van de ander… Goed doen en het kwade mijden: en vrede zoeken: mensen die zo leven worden door de Heer gezien en vinden leven…….

Witte Donderdag
De laatste avond van zijn leven vierde Jezus in Jeruzalem met zijn leerlingen pasen: het feest van het lam en de ongedesemde broden waarop de bevrijding uit het slavenbestaan van Egypte wordt gevierd de uittocht van Gods volk uit het huis van de dood . Daar deed Jezus dingen die Hem voor zijn leerlingen tekenen ten voeten uit: zijn leven is breken en delen; zijn leven is voedsel en drank voor anderen; als een slaaf in dienst van mensen zo leeft hij niet voor zichzelf maar steeds voor de Ander. Zijn leven gedenken wij elke keer met de gebaren van brood dat wordt gebroken en gedeeld en de beker wijn waarover God de lof wordt gezegd Daarin is in Hij zelf aanwezig bij ons die zich Zijn leven eigen maken…. Om dit geheim en wonder van dat Leven dat groter wordt door de minste te zijn dat groeit als het wordt gebroken zijn we vanavond bij elkaar: Laten wij bidden wij dat Christus in ons midden is en ons wil vergeven alles wat Zijn leven verduistert en weerspreekt…..

Goeder vrijdag

Kruisweg
Vandaag zijn we getuige van het lijden en de dood van Jezus Christus we volgen Hem op zijn laatste gang van het paleis van de hogepriester en de stadhouder naar de plaats waar hij als een rechteloze mens een slaaf opgehangen wordt en sterft. Hier zien wij hoe een rechtvaardige voortijdig in het graf wordt verborgen; uit de samenleving weggewerkt. Wie bij Zijn graf durft te blijven de pijn en de leegte niet ontvlucht zal zien hoe voor Jezus de kruisweg de weg naar het leven wordt: de graankorrel die in de aarde valt en vruchten draagt: Hier zijn wij vanmiddag bij Christus dat wij Hem verstaan en begrijpen en van Hem leren ons eigen kruis niet uit de weg te gaan en het kruis van anderen durven meedragen……. Hier zijn we bij de ontelbare mensen op hun weg ten dode; en wij bidden dat zij die sterven aan hun trouw met Christus in de aarde wachten tot Gods woord hen nieuw leven geeft…..

Kruishulde
Hier zijn we om het lijden van de Heer; om de dood van een rechtvaardige die trouw is aan het woord van God Met Hem zijn we bij de ontelbare mensen die worden bedreigd, gemarteld en vermoord om dat ze niet ophouden goed te doen en trouw blijven aan het goddelijk woord dat zij hebben gehoord……. In het kruis zien wij de Gekruisigde: daarom brengen wij onze tekens van eerbied en onze gebeden : dat God Hem bewaart en allen die Hem op zijn weg door het leven volgen en ook worden gemarteld en gedood: dat God hen niet los laat dat Hij niet verdwijnt in eeuwige leegte en stilte….

Paaswake
In deze nacht komt een einde aan de tijd van uitzien en wachten ; nu beleven we het uur waar wij veertig dagen naar toe hebben geleefd…. In deze nacht gaat de dood van een rechtvaardige, de Zoon van God voorbij……. De gekruisigde wordt weggeroepen uit zijn graf. Hier zien wij het licht dat de duisternis overwint…. God zij gedankt voor de hoop die ons gegeven wordt door het lot van Jezus Christus de rechtvaardige die Hij heeft opgewekt….. Met Zijn leven wijst God ons de weg naar de toekomst zoals in de woestijn ’s nachts een vuurzuil voor het volk uitging. Zijn licht komt bij ons en wijst ons de weg in het bestaan dat zo vaak duister is als de nacht …… In deze nacht vertellen wij elkaar de verhalen over de geschiedenis van de vrijheid van het volk: ter nauwer nood…. Slaven vluchten uit het huis van de heer van Egypte en zij zien hoe voor hun de zee wijkt om ruim baan te maken naar de overkant het land van de vrijheid….. Uit de bedreiging van het water wordt een nieuwe leven en een toekomst geboren dwars door de gevaren van de dood heen….. Daarom vertellen we het verhaal van God die het water op zij liet gaan voor zijn mensen; voor Adam en zijn kinderen Hij maakt voor ons de aarde bewoonbaar….. Om ons dat te herinneren zegenen we hier het doopwater met de naam van de God die mensen redt: toekomst geeft elke generatie weer en in elk mensen leven opnieuw…… In het heilig spel van vuur en water bidden wij deze avond dat God bij ons komt; dat ons bevrijdt uit zoveel dood en Zijn leven ons draagt: laten we dan opstaan en het licht begroeten en ontvangen….

Paasmorgen
In de hoofdrol van het evangelieverhaal is vandaag Maria van Magdala Zij is de vrouw die volgens het verhaal door Jezus genezen is van zeven boze geesten; Ze is ook degene die Jezus’voeten zalfde met een kostbare parfum waarover de vrienden nog zo boos zijn geworden….. Wat Jezus zei toen hebbeb ze pas later begrepen dat ze het deed met het oog op zijn begrafenis We mogen gerust zeggen dat ze van Hem houdt…… Geen oog heeft ze meer dichtgedaan sinds de nacht waarin Jezus in de hof van olijven is opgepakt. Toen ze het ’s morgens vroeg hoorde is ze naar het paleis van de hogepriester gegaan en ze zag daar uit de verte vanaf de binnenplaats de vergadering van de joodse raad die binnen de kortste keren tot de beslissing kwam dat Jezus uit de weg moest worden geruimd. Toen is ze haar vriendinnen in de nieuwsgierige menigte meegegaan naar het hof van de stadhouder die het doodvonnis goedkeurde; De andere vrienden van Jezus waren toen intussen allemaal verdwenen want als de Romeinen deze Galilese mannen hadden gezien zouden ze zeker als terroristen zijn opgepakt. Vrouwen telden niet mee, niet bij de joden en niet bij de Romeinen; dat was de kans voor de vriendinnen en moeder van Jezus om bij Hem in de buurt te blijven…. Zij konden Hem zelfs nog begraven met een bevriende jood van Jezus uit de stad die zijn grafkelder beschikbaar stelde….. Nu het weer kan gaat ze naar de plek waar ze aan Hem kan denken; en voor haar gevoel dicht bij Hem kan zijn… Het is niet zo vreemd wat zij doet velen van ons kennen het…… Op onze graven staat vaak dat hij of zij ruste in vrede; Bedoelen we dan vaak niet dat we hopen dat wij zelf op deze plek vrede leren vinden met het onverzoenlijke? Want hoe belangrijk is het dat je weet waar de lieve dode is neergelegd… Kijk maar naar de honderden moslimvrouwen in Srebenica die na jaren eindelijk rust vinden en eindelijk kunnen rouwen nu het lichaam van hun mannen en zonen een echt graf heeft gekregen waar zij naar toe kunnen gaan en het verzorgen; een plaats om hun gemis en hun verdriet neer te leggen….. Die rust is Maria niet gegund: vanaf een afstand ziet Maria dat de steen voor het graf is weggerold. Ze maakt rechtsomkeert naar de stad om de vrienden er bij te halen: Petrus en een andere leerling die van Jezus hield. Zonder dat ze het met haar eigen ogen heeft gezien meldt ze dat Jezus is weggehaald. Zelfs nu hij dood is wordt hem geen rust gegund Wist ik maar waar Hij is. Dan gaan Petrus en de andere leerling op inspectie: de andere leerling die Jezus liefheeft kan beter lopen dan Petrus en hij is als eerste bij het graf en hij ziet de zwachtels liggen maar gaat niet naar binnen….. Petrus gaat als eerste binnen en hij ziet wat Johannes ook al zag Het lichaam van de Heer niet is gestolen de zwachtels die zo netjes zijn opgerold laten zien dat er geen grafroof is geweest Dan gaat het Johannes dagen: de heer moet zijn opgestaan! En staat het niet in de Schrift: dat Hij moest opstaan……?????. Later hoort Thomas van Jezus die weet dat hij maar moeilijk kan geloven wat zijn vrienden hem over Jezus hebben verteld: gelukkig wie niet zien en toch geloven. De verrijzenis van Christus is vanaf het begin een kwestie van vertrouwen : niet van harde onomkeerbare bewijzen….. Pasen is voor de leerlingen van Jezus vooral vertrouwen in wat anderen je verhalen en misschien zelf ooit, misschien alleen maar in een glimp het onomkeerbare en onomstotelijke van het leven meemaken op een manier dat jij er niet om heen kan….. In de eerste lezing spreekt Petrus over zijn paaservaring: hoe hij en de andere leerlingen tot het inzicht zijn gekomen dat Jezus bij God leeft en hoe Hij werkt onder zijn volgelingen. Hij ontdekt dat er geen grenzen bestaan tussen joden en Romeinen, d.w.z. heidenen. De leerlingen van Jezus zullen met het evangelie uit de kring van de synagoge verder gaan naar de wereld de heidenen, naar Athene en Rome….. Die onthulling van de onbegrensde liefde van God voor mensen is voor hem pasen: de bevrijding uit de grenzen van onze eigen denk- en leefwereld.: dat God verder kijkt dan wij . We zingen met pasen wel halleluia maar we weten we vaak geen raad met wat ons wordt verteld over Jezus die uit de dood is opgestaan….. Want er is zoveel om ons heen dat er tegen pleit: zoveel mensen in onze wereld die dood gaan van de honger: in Ethiopië; hoeveel leven is verminkt door geweld in Irak in het Midden-Oosten, in Afrika en Latijns Amerika Hoeveel mensen, kinderen en ouderen het eerst, worden gewurgd door sociale wantoestanden in ons eigen werelddeel en hoeveel mensen gaan er kapot in ons eigen land…. Ik denk dat het evangelie ons aanraadt: Luister goed naar de mensen die er bij zijn en wat zij koesteren: het wonder dat mensen uit de hel gered zijn of de ontdekking van toch nog kansen…. Die verhalen moeten wij elkaar vertellen: want ze gaan ook over het pasen van de Heer: het wonder van mensen die opstaan uit alles wat hen neerdrukt en hun het leven ontneemt Ik denk aan mensen die op bewonderenswaardige hun ziekte verdragen , of de eenzaamheid trotseren; ik denk aan de mensen die weer een bestaan willen opbouwen in hun land dat door de bommen is verwoest…….. Pasen is in het duister en de hopeloosheid het onverwachte, kwetsbare, licht zien en begroeten Daar zien wij Christus opgestaan en daarom kunnen wij vol overgave zeggen en zingen : De Heer is verrezen, ja Hij is waarlijk opgestaan!

Paasmaandag
Ik groet u met de boodschap dat Christus is verrezen. In oost Europa wordt deze groet beantwoord met waarlijk de Heer is opgestaan….. Vrouwen die het graf van de Heer bezochten vonden hem daar niet: daar is een aardbeving en een verschijning van een engel waardoor de wacht is gevlucht….. De mensen die het voor het zeggen hebben zijn bij Jezus dood de regie kwijt geraakt…. De vrouwen moeten van de engel aan leerlingen melden dat ze hun gekruisigde Heer levend in Galilea zullen ontmoeten….. Je begrijpt dat ze verward zijn geraakt en de verwarring wordt nog groter als ze de heer zelf in levende lijve ontmoeten…. Hij vraagt hun zijn leerlingen te groeten en te zeggen dat ze elkaar in Galilea zullen zien…. Zij hebben vast verteld wat hun is overkomen: dat Heer is opgestaan, dat zij, vrouwen, Hem zelf hebben ontmoet…. en de mannen zullen dat vast hebben willen afdoen als vrouwenpraat die niets voorstelt: je hoeft ze niet te geloven… Galilea is het land waar ze vandaan komen; dat is het leven van elke dag; daar zal je de Heer zien en meemaken….. Christus gaat zijn leerlingen voor naar Galilea het land waar ze vandaan komen; daar zal Hij verschijnen… Wat of wie houdt ons daar, in het leven van elke dag, op de been? Soms noem je het de Geest van Jezus of noem je het Gods liefde, de vreemde onverwachte kracht die mensen boven zichzelf uittilt ; waarmee je meer verdraagt dan je voor mogelijk hield…… meer vond dan je ooit hebt gedroomd: dan gaat het over ons pasen….. Pasen gaat over het zien van bestaan over de grens van de dood over tijd en ruimte heen: dat tastbaar is geworden in een van ons: die heeft geleefd met Gods woord met de traditie van Israel, de woorden van Mozes en de profeten . De verhalen en ervaringen van ons eigen pasen moeten we elkaar blijven vertellen: hoe wij zien dat de Heer leeft onder ons Ik wens ons toe dat we zelf iets van deze boodschap die vanaf het begin in Jeruzalem is bestreden - : Mattheus vertelt dat de tegenstanders van de weg van Jezus de verrijzenis willen verdonkeremanen – : mogen ervaren dat leven van de Rechtvaardige de Gekruisigde en de Getrouwe bewaard is door Zijn dood heen….. Ik hoop dat het vertrouwen dat onze Heer aan gene zijde van onze eigen dood leeft ons bestaan hier en nu in april in Lombok of op welke plaats kleur en smaak geeft ….

[ TERUG NAAR DE PREKENDATABASE ]